Şubede imzaladınız
Şubeye başvurduğunuzda karar çoğunlukla aynı gün düzenlenip elden tebliğ edilir; süre o gün başlar. Kararın bir nüshasını mutlaka alın.
Yurt içindeki yükümlüler · 7179 s.K. m.21–24 · Kabahatler K. m.27
Yoklama kaçağı ve bakaya cezasına itiraz rehberi (2026)
Halk dilinde “asker kaçağı cezası” denen idari para cezası için: kararı nasıl okuyacağınız, on beş günlük sürenin ne zaman başladığı, sulh ceza hâkimliğine nasıl başvurulacağı, erteleme ve sevk mazeretine dayalı savunmalar, bedelli askerlik ve kesinleşme sonrası riskler. Her adım kanun hükmüne bağlanmıştır. Yurt dışında yaşayanlar için ayrı rehber var.
Kısa cevap: Tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurun; erteleme veya mazeret belgelerinizi şubeye de sunun.
Yoklama kaçağı ve bakaya idari para cezasına karşı, kararın tebliği veya tefhiminden itibaren en geç on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulur; süre geçerse karar kesinleşir (Kabahatler K. m.27/1). Erteleme hakkınızın bulunduğu, raporlu, tutuklu ya da m.23 mazeretinin kapsadığı günler için ceza verilemez (7179 m.23/2, m.24/2); bu belgeler şubeye sunulursa ceza iptal edilir. Cezayı bir ay içinde öderseniz %25 indirim alırsınız ve itiraz hakkınız düşmez (m.17/6).
Kesinleşme sonrası risk: Ceza kesinleştikten sonra yeniden kaçak kalanlar hakkında suç dosyası hazırlanır (7179 m.24/4) ve hapis cezası gündeme gelir (AsCK m.63). Kaçak kaydınız sürerken işe alınamazsınız (m.41/2). Cezayı öğrendiğiniz gün yoklama, sevk, erteleme ya da bedelli işleminizi de planlayın.
Elinizdeki kararı satır satır okuyun
Askerlik şubesinin düzenlediği “İdari Para Cezası Kararı” tek sayfalık bir belgedir: üstte gerekçe paragrafı, ortada suç türü, bitiş şekli, tarih aralığı ve tutar tablosu, altta tebliğ-tebellüğ bölümü ve dört maddelik kanun yolu bildirimi. İtirazın omurgası bu alanlardaki hatalardır. Aşağıdaki örnek kurgusaldır; alan adları şubelerin kullandığı karar şablonuyla aynıdır.
| Alan | Örnekte yazan | Neye bakmalı? |
|---|---|---|
| Karar tarihi ve numarası | 5 Şubat 2026 · 2026/… | Ceza tutarı kararın verildiği yılın tarifesiyle hesaplanır. İtiraz ve ödeme süreleri bu tarihten değil tebliğ tarihinden işler; zamanaşımı ise kaçaklığın sona erdiği tarihten hesaplanır. |
| Suç türü | YOKLAMA KAÇAĞI (veya BAKAYA) | Yoklama kaçağı, yoklama yılında yoklamasını yaptırmayan; bakaya, sevke tabi olduğu hâlde sevkini yaptırmayan ya da birliğine katılmayan; geç iltihak bakayası, yol süresi dışında katılandır (7179 m.21). Tür yanlışsa gün sayımının başlangıcı da yanlıştır. |
| Suçun bitiş şekli | KENDİLİĞİNDEN | Kendiliğinden gelen için günlük tutar yakalananın yarısıdır. Şubeye kendiniz gittiyseniz burada “yakalanarak” yazamaz; kolluk tutanağı yoksa bunu itirazda ileri sürün. |
| Suç başlangıç ve bitiş tarihi | 01 Ocak 2025 – 05 Şubat 2026 | Gün sayısı bu aralıktan çıkar; şube uçlardan birini saymaz (örnekte kapsayıcı sayım 401 iken 400 gün yazılır). Ertelemeli olduğunuz, raporlu, tutuklu ya da m.23 mazeretinin kapsadığı günler bu aralığa giremez. |
| Ceza tutarı | 23.252,00 TL (400 gün × 58,13 TL) | Gün sayısı × günlük tutar. Çarpımı aşağıdaki araçla doğrulayın; tutar uyuşmuyorsa hesap hatası itiraz sebebidir. |
| Tebliğ / tebellüğ bölümü | Tebliğ yeri: askerlik şubesi · Tebliğ tarihi: karar günü | On beş günlük itiraz süresi bu tarihten işler. Şubede imzaladıysanız süre o gün başlar; posta ile tebliğde tebliğ mazbatasındaki tarih esastır. |
Kararın altındaki dört maddelik bildirim ne diyor?
- 1Kararın tebliğinden itibaren en geç on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir; başvurulmazsa karar kesinleşir. (Kabahatler K. m.27/1)
- 2Mücbir sebeple süre geçirilmişse, sebep ortadan kalktıktan itibaren en geç yedi gün içinde başvurulabilir; bu başvuru kesinleşmeyi engellemez, hâkimlik yerine getirmeyi durdurabilir. (Kabahatler K. m.27/2)
- 3Cezayı bir ay içinde ödeyen kişiden dörtte üçü tahsil edilir; ödeme, itiraz hakkını etkilemez. (Kabahatler K. m.17/6)
- 4İdari para cezası tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir; ödenmezse 6183 sayılı Kanun kapsamında vergi dairesince takip edilir. (7179 m.24/1; Kabahatler K. m.17/4)
Günlük ceza tutarı ve hesap
Kanuni tutar kendiliğinden gelenler için günde 5 TL, yakalananlar için günde 10 TL’dir (7179 m.24/1); her yıl yeniden değerleme oranında artırılır ve kuruşlar korunur (Kabahatler K. m.17/7). 2026 tutarları Askeralma Genel Müdürlüğünce de ilan edilmiştir: kendiliğinden gelenler için 58,13 TL, yakalananlar için 116,27 TL. Şube, önceki yıllara düşen günlere de kararın verildiği yılın tarifesini uygular.
| Yıl | Oran | Kendiliğinden gelen | Yakalanan |
|---|---|---|---|
| 2019 | Kanuni tutar | 5,00 TL | 10,00 TL |
| 2020 | %22,58 | 6,13 TL | 12,26 TL |
| 2021 | %9,11 | 6,69 TL | 13,38 TL |
| 2022 | %36,20 | 9,11 TL | 18,22 TL |
| 2023 | %122,93 | 20,31 TL | 40,62 TL |
| 2024 | %58,46 | 32,18 TL | 64,37 TL |
| 2025 | %43,93 | 46,32 TL | 92,65 TL |
| 2026 | %25,49 | 58,13 TL | 116,27 TL |
Örnek hesap: 400 gün × 58,13 TL = 23.252,00 TL; bir ay içinde ödenirse %25 indirimle 17.439,00 TL. 2025’e düşen 365 gün o yılın tarifesiyle hesaplansaydı toplam 18.941,35 TL, fark 4.310,65 TL olurdu (aşağıda 6. gerekçe).
Kendi cezanızı hesaplayın
Karardaki suç başlangıç ve bitiş tarihlerini girin. Gün sayısı şube uygulamasıyla aynı biçimde (uçlardan biri sayılmadan) bulunur; tutar, seçilen karar yılının tarifesiyle hesaplanır. Sonuçlar yalnızca bu cihazda üretilir, hiçbir veri gönderilmez.
Karardaki “suç başlangıç tarihi” (ertelemenin bittiği veya sevk tarihini izleyen gün).
Şubeye ya da konsolosluğa başvurduğunuz veya yakalandığınız gün.
Şube, tüm günlere kararın verildiği yılın tarifesini uygular. Tablo 2019–2026yıllarını kapsar; sonraki yıl için oran ilan edilince eklenir.
Girilirse itiraz ve indirimli ödeme için son günler hesaplanır.
Başlangıç ve bitiş tarihini girdiğinizde tutar burada görünür.
Aracın tam sürümü ve vatandaş soruları bakaya cezası hesaplama sayfasındadır.
Nasıl yoklama kaçağı veya bakaya olunur, sonuçları nelerdir?
Yoklama yılı geçti
Askerlik çağı 20 yaşına girilen yılın 1 Ocak günü başlar (m.3/1-a). Erteleme hakkı yoksa o yıl içinde yoklama (sağlık muayenesi, öğrenim ve meslek tespiti) yaptırılmalıdır; yaptırılmazsa yılın son gününü izleyen günden itibaren yoklama kaçağı sayılırsınız (m.21/1-a).
Öğrenci veya mezun ertelemesi bitti
Lise 22, meslek ve teknik lise 25, fakülte ve yüksekokul 28 yaşını tamamlanan yılın sonuna kadar ertelenir (m.20/2–3); yüksek lisans ve doktora 32 ve 35 yaş sınırına tabidir (m.20/4). Mezuniyet sonrası erteleme lise için üç, yükseköğretim için iki yıldır. Süre bitince yoklama veya sevk yaptırılmazsa kaçaklık başlar; kaçak kaldıktan sonra okula kayıt yeniden erteleme doğurmaz (m.20/2-c).
Sevk belgesi alınmadı ya da birliğe gidilmedi
Sınıflandırma sonucu sevke tabi tutulan yükümlü, sevk belgesini şubeden veya e-Devlet’ten alıp yazılı tarihte birliğine katılmak zorundadır (m.19/3). Yaptırmayan bakaya, yol süresini aşarak katılan geç iltihak bakayası olur (m.21/1-c, ç).
Mazeret vardı ama belgelenmedi
Tutukluluk, raporlu hastalık, yakının hayati tehlikesi, ölüm, evlenme ve çocuğun doğması gibi sevk mazeretleri (m.23/1) belgeleriyle şubeye teslim edilirse o günler için ceza uygulanmaz (m.23/2). Belge sunulmayan mazeret, kanun karşısında yok sayılır.
Kaçak kaydı sürerken
Yakalanmak için bildirilirsiniz
Kimlik kontrolünde tespit edilen kaçak, mesai saatinde en yakın şubeye götürülür; mesai dışında tutanakla serbest bırakılır ve tutanağın bir nüshası size verilir (m.26; Yönetmelik m.100). Tutuklama yoktur.
İşe alınamazsınız
Yoklama kaçakları ve bakayalar kamu veya özel hizmete alınamaz; çalıştıran işveren hakkında suç duyurusunda bulunulur (m.41/2). İşverenler bu nedenle askerlik durum belgesi ister.
e-Devlet belgesi verilmez
Askeralma Genel Müdürlüğüne göre yoklama kaçakları ve bakayalara e-Devlet’ten askerlik durum belgesi verilmez; belge alamıyorsanız kaçak kaydınız olabilir.
Yakalanan er hemen sevk edilir
Er statüsündeki bakayalar ele geçirilmelerini müteakip derhâl, yedek subay ve astsubay adayı statüsündekiler ilk celp döneminde sevk edilir (m.21/4–5).
On beş günlük süre ne zaman başlar?
Süre, kararın tebliği veya tefhimi tarihinden işler (Kabahatler K. m.27/1). Kararlar Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğ edilir (m.26/1; Yönetmelik m.101/6). Üç durum vardır:
Posta ile geldi
Tebliğ mazbatasındaki tarih esastır. Adreste yoksanız evrak muhtara bırakılır ve kapıya ihbarname yapıştırılır; MERNİS adresine yapılan tebligatta evrakın muhtara bırakıldığı tarih tebliğ tarihidir (7201 m.21).
Hiç tebligat almadınız
e-Devlet’te ya da şubeden öğrendiyseniz öğrenme tarihini beyan edin; usulsüz tebliğde beyan edilen tarih tebliğ tarihi sayılır (7201 m.32). Mücbir sebep varsa kalkmasından itibaren yedi gün (Kabahatler K. m.27/2).
Süre hesabı: tebliğ günü sayılmaz, on beşinci gün son gündür; son gün hafta sonu ya da resmî tatile denk gelirse ilk iş gününe uzar (CMK m.39). Örnek kararda tebliğ 5 Şubat 2026 Perşembe günü şubede yapılmışsa itirazın son günü 20 Şubat 2026 Cuma’dır. Tebliğ tarihini yukarıdaki araca girerek son günü ve indirimli ödeme tarihini görebilirsiniz; ayrıntılı hesap için süre hesaplama aracı.
Sulh ceza hâkimliğine nasıl başvurulur?
Başvuru bizzat, kanuni temsilci veya avukat tarafından iki nüsha dilekçeyle yapılır (Kabahatler K. m.27/3). Kanunda yer yetkisi kuralı yoktur; uygulamada kararı veren askerlik şubesinin bulunduğu yer hâkimliğine başvurulur. Yanlış hâkimliğe verilen dilekçe reddedilmez, yetkili hâkimliğe gönderilir (m.28/1-a). Postayla gönderimde dilekçenin kayda giriş tarihi esas alınacağından süre riski vardır; şubeye verilen dilekçe ise itiraz sayılmaz.
Tebliğ tarihini sabitleyin
Şubede imzaladıysanız o gün; postayla geldiyse mazbatadaki tarih. Tebliğ günü sayılmaz, on beşinci gün son gündür; tatile denk gelirse ilk iş günü.
Belgeleri toplayın
Karar ve tebliğ belgesi, erteleme veya mazeret belgeleri, şubeye kendiliğinden başvurduğunuzu gösteren kayıt, varsa kolluk tutanağı.
Dilekçeyi verin
Karar tarihi ve numarası, kaçak sayılan gün aralığı, gerekçeler ve deliller açıkça yazılır; iki nüsha olarak kararı veren şubenin bulunduğu yer sulh ceza hâkimliğine bizzat ya da avukat aracılığıyla UYAP’tan verilir.
Ödemeyi ayrıca değerlendirin
Bir ay içinde ödeme %25 indirim sağlar ve itiraz hakkını düşürmez; kazanırsanız iade istenir. Ödemeyip kaybederseniz tam tutar vergi dairesince takip edilir.
Hâkimlikte süreç nasıl işler?
- 1Ön inceleme: yetki, süre ve başvuru hakkı denetlenir; süresi geçmiş başvuru reddedilir, yetkisizlikte dosya yetkili hâkimliğe gönderilir (m.28/1).
- 2Usulden kabulde dilekçenin bir örneği askerlik şubesine tebliğ edilir; şube en geç on beş gün içinde cevap verir ve işlem dosyasının tamamını sunar (m.28/2–3).
- 3Cevap başvurana tebliğ edilir; hâkimlik talep üzerine ya da kendiliğinden tarafları dinleyebilir; mazeretsiz katılmamak yoklukta karar verilmesine engel değildir (m.28/4).
- 4Son karar: “başvurunun reddine” ya da “idari yaptırım kararının kaldırılmasına” (m.28/8). Karara karşı iki hafta içinde CMK’ya göre itiraz edilebilir (m.29/1); kanundaki tutarın altındaki cezalarda karar kesindir (m.28/10).
İtiraz gerekçeleri
Hâkimlik, kararı hukuka aykırı bulursa kaldırır (Kabahatler K. m.28/8-b). Aşağıdaki gerekçeler yurt içindeki yükümlülerin dosyalarında en sık karşılaşılanlardır; her biri için hangi belgenin sunulacağı yazılıdır. Birden fazla gerekçe birlikte ileri sürülebilir.
1Erteleme hakkım vardı, işlem yaptırmamıştım
Kanun, erteleme hakkı olduğu hâlde süresinde işlem yaptırmayanlara erteleme sürelerine denk gelen günler için ceza uygulanmayacağını açıkça söyler. Öğrencilik, mezuniyet sonrası iki veya üç yıllık süre, lisansüstü öğrenim, kamu görevi, tutukluluk veya hükümlülük ve raporla belgelenen geçici rahatsızlık bu kapsamdadır. Ceza verildikten sonra anlaşılırsa şube cezayı iptal eder; itirazda da ileri sürülür.
Dayanak: 7179 m.20, m.24/2; Askeralma Yönetmeliği m.101/3
- Öğrenci belgesi veya mezuniyet belgesi (tarihli)
- Tutukluluk/hükümlülük belgesi
- Sağlık kurulu raporu
- Kurum yazısı (kamu personeli, staj, doktora)
2Sevk mazeretim vardı (m.23)
Sevke çağrıldığı hâlde tutukluluk, raporlu hastalık, eşinin veya ikinci dereceye kadar hısımlarının hayati tehlikesi, ölümü, evlenmesi ya da çocuğunun doğması nedeniyle sevkini yaptıramayanlar, belgelerini şubeye teslim ettiklerinde bu günler için ceza uygulanmaz. Mazeret belgesi sonradan sunulsa da itirazda değerlendirilir.
Dayanak: 7179 m.23/1–2
- İstirahat raporu
- Heyet raporu (yakının hayati tehlikesi)
- Ölüm, evlenme veya doğum belgesi (tarihli)
3Askerliğe elverişli değilim ya da muafım
Muayenede askerliğe elverişli olmadığı anlaşılanlara ve muafiyet hakkı olanlara kaçak günler için ceza verilemez. Ceza daha önce verilmişse iptal edilir ve tahsil için gönderildiği vergi dairesine bildirilir; ödenen tutarın iadesi istenir.
Dayanak: 7179 m.24/2; Askeralma Yönetmeliği m.101/3
- “Askerliğe elverişli değildir” kararlı rapor
- Muafiyet belgesi
4“Yakalanan” sayıldım, oysa kendim başvurdum
Günlük tutar kendiliğinden gelenler için yakalananların yarısıdır. Şubeye kendi iradenizle gittiyseniz ceza “kendiliğinden” tarifesiyle hesaplanmalıdır. Kolluk tutanağı yoksa ya da kimlik kontrolünde tespit edilip şubeye götürülmediyseniz “yakalanma” tartışmaya açıktır.
Dayanak: 7179 m.24/1; Askeralma Yönetmeliği m.100/2–3, m.101/2
- Şubeye giriş kaydı, dilekçe kayıt numarası
- e-Devlet işlem geçmişi
- Varsa kolluk tutanağı
5Gün sayısı veya tutar hatalı
Ceza gün × günlük tutar formülüyle hesaplanır. Yoklama kaçağı için sayım yoklama yılının son gününü izleyen günden, bakaya için sevk tarihinden, geç iltihak için yol süresinin bitiminden başlar; ertelemeli ve mazeretli günler sayıma girmez. Yukarıdaki araçla karşılaştırın.
Dayanak: 7179 m.24/1; Kabahatler K. m.17/7
- Sevk belgesi ve celp dönemi bilgisi
- Erteleme bitiş tarihini gösteren yazı
- Kendi gün hesabınız
6Önceki yıla düşen günlere o yılın tarifesi uygulanmalı
Şubeler kaçak sürenin tamamına kararın verildiği yılın tarifesini uygular. Kabahatler Kanunu m.5/1, Türk Ceza Kanununun zaman bakımından uygulama hükümlerini kabahatlere de taşır; buna dayanarak her günün o gün yürürlükteki tutarla cezalandırılması gerektiği ileri sürülebilir. Kabulü hâkimliğin takdirindedir; ileri sürmenin maliyeti yoktur.
Dayanak: Kabahatler K. m.5/1 ve m.17/7; 7179 m.24/1
- Yıllara bölünmüş gün ve tutar tablosu (araçtan)
- Kararın tarih aralığı
7Cezayı yetkisiz askerlik şubesi verdi
Yetkili şube sınırlı sayılmıştır: bizzat başvurulan şube, kollukça getirilen şube ya da nüfusa kayıtlı yer şubesi. Yargıtay, kollukça yakalanıp şubeye teslim edilmeden serbest bırakılan yükümlü hakkında yetkinin nüfusa kayıtlı yer şubesinde olduğunu kabul etmiştir.
Dayanak: 7179 m.24/3; Askeralma Yönetmeliği m.101/4; Yargıtay 7. CD, E.2024/346, K.2024/11292, 10/12/2024
- Karar üzerindeki şube adı
- Nüfus kayıt yeri
- Varsa kolluk tutanağı
8Tebligat usulsüz ya da süre geçmedi
Karar bilinen adresinize, o adres elverişli değilse MERNİS adresinize tebliğ edilir; adreste yoksanız evrak muhtara bırakılır ve kapıya ihbarname yapıştırılır. Bu usule uyulmadan “tebliğ edilmiş sayıldı” denmişse kararı öğrendiğiniz tarihi beyan ederek itiraz edin; usulsüz tebliğde öğrenme tarihi tebliğ tarihidir. Mücbir sebep varsa sebebin kalkmasından itibaren yedi gün içinde başvurulabilir.
Dayanak: 7201 m.10, m.21, m.32; Kabahatler K. m.27/2
- Tebliğ mazbatası ve zarf
- Adres kayıt sistemi dökümü
- Öğrenme tarihini gösteren yazışma
9Zamanaşımı dolmuş olabilir
Kabahatler Kanunu, askerlik mevzuatındaki idari para cezaları için özel bir kural içerir: fiilin işlendiği tarihi izleyen takvim yılının son günü bitimine kadar ceza verilip tebliğ edilmemişse karar verilemez, verilmiş olanlar düşer. Hüküm mülga 1111 sayılı Kanunu anar; 7179 m.63/2 uyarınca atıf yeni Kanuna yapılmış sayılır. Kaçaklık sürekli bir eylem olduğundan sürenin hangi tarihten başlayacağı hâkimlikçe değerlendirilir.
Dayanak: Kabahatler K. m.20/2 (ek cümle) ve m.21; 7179 m.63/2
- Kaçaklığın sona erdiği tarihi gösteren belge
- Kararın tebliğ tarihi
Ödeme, bedelli askerlik ve kesinleşme sonrası
Ödemek isterseniz
- Ödeme süresi tebliğden itibaren bir aydır (7179 m.24/1); bu sürede ödenirse %25 indirim uygulanır ve itiraz hakkı korunur (Kabahatler K. m.17/6).
- Ekonomik durumu müsait olmayana, ilk taksit peşin olmak üzere bir yıl içinde dört eşit taksit tanınabilir (m.17/3).
- Ödenmeyen ve kesinleşen ceza, 6183 sayılı Kanun kapsamında vergi dairesine gönderilir (m.17/4) ve İnteraktif Vergi Dairesi borç sorgusunda görünür. Askerlik yapmak cezayı silmez.
Kaçak kaydını kapatmak
- Yoklama kaçağıysanız şubede veya e-Devlet’te yoklamanızı yaptırın; erteleme hakkınız varsa yoklama yapılmadan ertelenirsiniz (7179 m.21/2).
- Bedelli askerlik: kaçak kayıtlılar şubeden başvurur, iki ay içinde bedel ve kaçak ayı başına ek bedel öder (m.9/6–7; Yönetmelik m.61). Süresinde ödemeyene yeni hak verilmez.
- Ceza kesinleştikten sonra yeniden kaçak kalmak suçtur (m.24/4; AsCK m.63). Yargıtay, suçun ön şartının usulüne uygun tebliğ edilmiş ve kesinleşmiş bir idari para cezası olduğunu kabul eder.
Yasal dayanak
Kaçaklık tanımları, mazeretler ve ceza
7179 sayılı Askeralma Kanunu m.20–24, 26, 41
- Yoklama yılında yoklamasını yaptırmayan yoklama kaçağı; sevke tabi olduğu hâlde sevkini yaptırmayan veya birliğine katılmayan bakaya; yol süresi dışında katılan geç iltihak bakayasıdır (m.21/1).
- Kabul edilebilir özrü olmaksızın kaçak kalanlar, kaçak kaldıkları gün sayısı kadar idari para cezasıyla cezalandırılır: kendiliğinden gelenler için günde 5 TL, yakalananlar için 10 TL taban tutar; her yıl yeniden değerlenir, kuruşlar korunur (m.24/1).
- Askerliğe elverişli olmadığı anlaşılanlar, muafiyet hakkı olanlar ve erteleme hakkı olduğu hâlde işlem yaptırmayanlara, erteleme sürelerine denk gelen günler için ceza uygulanmaz (m.24/2). Tutukluluk, raporlu hastalık, yakının ölümü, evlenme ve doğum gibi sevk mazeretlerini belgeleyen bakayalara da o günler için ceza uygulanmaz (m.23/1–2).
- Yetkili makam: şubeye bizzat başvuranlar için başvurulan, kollukça getirilenler için getirildiği şube; diğer hâllerde nüfusa kayıtlı yer şubesi (m.24/3). Ceza kesinleştikten sonra yeniden kaçak kalanlar hakkında suç dosyası hazırlanır (m.24/4).
- Kaçaklar yakalanmak üzere İçişleri Bakanlığına bildirilir (m.26); kamu veya özel hizmete alınamazlar (m.41/2).
İtiraz usulü
5326 sayılı Kabahatler Kanunu m.17, 26–29
- Karar, Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğ edilir; tebliğ metninde kanun yolu, merci ve süre açıkça yazılır (m.26/1).
- Tebliğ veya tefhimden itibaren on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine, bizzat, kanuni temsilci veya avukat eliyle iki nüsha dilekçeyle başvurulur; dilekçede karar bilgileri ve deliller açıkça gösterilir (m.27/1, 3, 4).
- Yetkisiz hâkimlik dosyayı yetkili hâkimliğe gönderir; süresinde yapılmayan başvuru reddedilir (m.28/1). Şube on beş gün içinde cevap verip işlem dosyasını sunar; hâkimlik tarafları dinleyebilir (m.28/2–4). Son karar: ret ya da kararın kaldırılması (m.28/8).
- Hâkimlik kararına karşı tebliğden itibaren iki hafta içinde CMK’ya göre itiraz edilebilir (m.29/1); kanunda yazılı tutarın altındaki cezalarda karar kesindir (m.28/10).
- Ödeme süresinde ödenen cezadan %25 indirim yapılır ve ödeme itiraz hakkını etkilemez (m.17/6); ekonomik durumu müsait olmayana bir yılda dört eşit taksit tanınabilir (m.17/3).
Yurt içinde tebligat
7201 sayılı Tebligat Kanunu m.10, 21, 32
- Tebligat bilinen en son adrese yapılır; bu adres tebligata elverişli değilse adres kayıt sistemindeki (MERNİS) yerleşim yeri adresine tebligat yapılır (m.10).
- Muhatap adreste bulunmazsa evrak muhtara teslim edilir ve kapıya ihbarname yapıştırılır; adres kayıt sistemindeki adrese yapılan tebligatta muhatap yoksa evrak doğrudan muhtara bırakılır ve tebliğ yapılmış sayılır (m.21).
- Usulüne aykırı tebliğ, muhatap öğrenmişse geçerli sayılır; muhatabın beyan ettiği tarih tebliğ tarihidir (m.32).
Bedelli askerlik ve kesinleşme sonrası
7179 m.9; Askeralma Yönetmeliği m.61, 101; Askerî Ceza Kanunu m.63
- Kaçak kaydı bulunanlar bedelli askerliğe şubeden başvurur ve iki ay içinde bedeli öder; kaçak kalınan her ay için ek bedel alınır, geçerli mazeret süreleri hariç tutulur (7179 m.9/6–7; Yönetmelik m.61).
- Ceza uygulandıktan sonra erteleme, muafiyet veya elverişsizlik kapsamında olduğu anlaşılanların cezası iptal edilir ve vergi dairesine bildirilir (Yönetmelik m.101/3).
- İdari para cezası kesinleştikten sonra mazeretsiz olarak yeniden kaçak kalanlar, kendiliğinden gelme süresine göre altı aya kadar hapisten başlayıp bir yıldan sonra gelenlerde dört aydan iki yıla, yakalananlarda altı aydan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır (AsCK m.63/1).
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; dosyanızdaki tarihler ve belgeler sonucu değiştirir. Kapsam dışı: birliğinden kaçan askerin durumu (firar), 6183 sayılı Kanun kapsamındaki tahsil itirazları ve seferberlik hükümleri.
Sıkça sorulan sorular
Yoklama kaçağı veya bakaya cezasına nereye, kaç gün içinde itiraz edilir?▾
Kararın tebliği veya tefhiminden itibaren en geç on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulur; süre geçirilirse karar kesinleşir (Kabahatler K. m.27/1). Askeralma Genel Müdürlüğü de sıkça sorulan sorular sayfasında aynı yolu gösterir. Uygulamada kararı veren askerlik şubesinin bulunduğu yer hâkimliğine başvurulur; yanlış hâkimliğe verilen dilekçe reddedilmez, yetkili hâkimliğe gönderilir (m.28/1-a).
Askerlik şubesine dilekçe vererek itiraz edebilir miyim?▾
Şube itiraz mercii değildir. Şubeye yalnızca erteleme, muafiyet, elverişsizlik ya da m.23 mazeret belgeleri sunulur; kabul edilirse ceza şubece iptal edilir (Askeralma Yönetmeliği m.101/3). Bu başvuru on beş günlük hâkimlik süresini durdurmaz; iki yolu birlikte yürütün.
2026’da asker kaçağı günlük cezası kaç TL?▾
Kanuni tutar kendiliğinden gelenler için günde 5 TL, yakalananlar için 10 TL’dir (7179 m.24/1) ve her yıl yeniden değerleme oranında artırılır. Millî Savunma Bakanlığı Askeralma Genel Müdürlüğünün ilan ettiği 2026 tutarı kendiliğinden gelenler için 58,13 TL, yakalananlar için 116,27 TL’dir. Örneğin 400 gün kendiliğinden gelen için ceza 23.252,00 TL olur.
Öğrenciyken ertelemem bitti; okula devam ediyorum, yine de kaçak mıyım?▾
Erteleme yaş sınırına bağlıdır: lise 22, meslek ve teknik lise 25, fakülte ve yüksekokul 28, yüksek lisans 32, doktora ve ihtisas 35 yaşını tamamlanan yılın sonu (7179 m.20/2–4). Sınır dolunca öğrencilik sürse de erteleme biter; yoklama veya sevk yaptırılmazsa kaçaklık başlar. Kaçak kaldıktan sonra okula kayıt yeniden erteleme doğurmaz (m.20/2-c).
Cezayı ödersem itiraz hakkım düşer mi?▾
Hayır. Kabahatler Kanunu m.17/6 uyarınca tebliğden itibaren bir ay içinde ödenen cezadan %25 indirim yapılır ve ödeme, karara karşı kanun yoluna başvurma hakkını etkilemez. İtiraz kabul edilirse ödenen tutarın iadesi istenir.
Yoklama kaçağı olduğum için işe giremiyorum; ne yapmalıyım?▾
Yoklama kaçakları ve bakayalar kamu veya özel hizmete alınamaz; çalıştıran işveren hakkında suç duyurusunda bulunulur (7179 m.41/2). Kaçak kaydını kapatmanın yolu şubeye başvurup yoklama veya sevk işlemini tamamlamak, erteleme hakkı varsa belgelemek ya da bedelli askerliğe başvurmaktır. İşlem tamamlanınca e-Devlet’ten askerlik durum belgesi alınabilir.
Yakalanırsam tutuklanır mıyım, hemen askere mi gönderilirim?▾
Tutuklama yoktur. Yakalanan kaçak mesai saatinde en yakın askerlik şubesine götürülür; mesai dışında tutanakla serbest bırakılır (7179 m.26). Er statüsündeki bakayalar ele geçirilmelerini müteakip derhâl sevk edilir; yedek subay ve astsubay adayları ilk celp döneminde sevk edilir (m.21/4–5). Cezaevinden tahliye olanlar derhâl sevk kapsamı dışındadır.
Bakaya kaldım; bedelli askerlik yapabilir miyim, ek bedel ne kadar?▾
Evet. Kaçak kaydı bulunanlar bedelli askerliğe askerlik şubesinden başvurur ve iki ay içinde bedeli öder (Askeralma Yönetmeliği m.61). Kaçak kalınan her ay için ek bedel alınır: 3.500 gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımı, geçerli mazeretler hariç; 1–30 gün bir ay sayılır (7179 m.9/7). İki ay içinde ödemeyen kaçak kayıtlı yükümlüye yeni başvuru hakkı verilmez (m.9/6-b).
Ceza kesinleşirse tekrar bakaya kalmanın sonucu nedir?▾
İdari para cezası kesinleştikten sonra yeniden kaçak kalanlar hakkında askerlik şubesince suç dosyası hazırlanarak Cumhuriyet başsavcılığına gönderilir (7179 m.24/4); Askerî Ceza Kanunu m.63 uyarınca kendiliğinden gelme süresine göre altı aya kadar hapisten başlayıp yakalananlarda üç yıla kadar hapis öngörülür. Yargıtay, suçun ön şartının usulüne uygun tebliğ edilmiş ve kesinleşmiş bir idari para cezası olduğunu kabul eder.
Askerliğimi yaptım; eski kaçak günlerin cezası silinir mi?▾
Hayır. İdari para cezası askerlik hizmetinin yapılmasıyla ortadan kalkmaz; tebliğden itibaren bir ay içinde ödenmesi gerekir, ödenmezse kesinleşen ceza 6183 sayılı Kanun kapsamında vergi dairesince takip edilir ve Gelir İdaresi Başkanlığının İnteraktif Vergi Dairesi borç sorgusunda görünür. Cezanın kalkması için süresinde itiraz edilmesi ya da m.24/2 kapsamındaki bir durumun belgelenmesi gerekir.
Yurt dışında yaşıyorum; bu rehber bana da uygun mu?▾
Temel kurallar aynıdır, ancak konsolosluk aracılığıyla tebligat (30 günlük bildirim kuralı), yurt dışı erteleme (m.38), dövizle askerlik (m.39) ve Türkiye’ye gelmeden vekâletle başvuru gibi konular gurbetçiler için bakaya cezasına itiraz rehberinde ayrıca anlatılır.
Devam eden adımlar
Cezanızı hesaplayın ve durumunuza uyan rehberi seçin.
Kaynaklar: 7179 sayılı Askeralma Kanunu m.3, 9, 19–24, 26, 41, 63 · Askeralma Yönetmeliği m.61, 100, 101 · 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m.5, 17, 20, 21, 26–29 · 7201 sayılı Tebligat Kanunu m.10, 21, 32 · 1632 sayılı Askerî Ceza Kanunu m.63 · Yargıtay 7. CD, E.2024/346, K.2024/11292 · Yargıtay 7. CD, E.2025/413, K.2025/2892 · Askeralma Genel Müdürlüğü SSS · Askeralma Genel Müdürlüğü, ceza işlemleri (2026 günlük tutar). Yeniden değerleme oranları: VUK Genel Tebliğleri (Sıra No 512–585). Son güncelleme: . Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.