Mevzuat rehberi · 18 Ağustos 2026
Çocukların ceza sorumluluğundan yönlendirme tedbirlerine, çocuk eğitimevlerinden amaç dışı bıçak taşımaya kadar 17 maddenin sadeleştirilmiş özeti.
Önemli: Kanunun çoğu hükmü 18 Ağustos 2026’da yürürlüğe girdi. Yalnızca bıçakların ruhsatlı yerler dışında satışı ve sergilenmesine ilişkin m.43/C/1-a hükmü 1 Aralık 2026’da yürürlüğe girer.
Silahın korunması, çocukların ceza sorumluluğu, aile hukukundan kaynaklanan yükümlülükler ve sosyal inceleme.
Ateşli silahı dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı muhafaza ederek çocuğun ele geçirmesine neden olan kişi, daha ağır bir suç yoksa bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır.
Yeni suç: 1–3 yıl hapis
12–15 ve 15–18 yaş gruplarında ağırlaştırılmış müebbet, müebbet ve süreli hapis cezalarının çocuklara uygulanacak karşılıkları yükseltildi. Kasten öldürme ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralamada; kusurun ağırlığı, amaç ve saik, işleniş şekli ve önceki kasıtlı hapis mahkûmiyeti dikkate alınarak yaş grubuna ait indirim rejiminden ayrılmaya imkân veren dördüncü fıkra eklendi.
Yaş gruplarına göre ceza sınırları değişti
Maddedeki üç suç tipi için alt ve üst sınırlar artırıldı. Birinci veya üçüncü fıkradaki fiil nedeniyle çocuğun kasten öldürme ya da ağırlaşmış yaralama işlemesi hâlinde şikâyet aranmadan ceza yarısından iki katına kadar artırılır.
Nitelikli hâl şikâyete bağlı değil
On beş yaşını doldurmamış çocuk hakkında sosyal inceleme yaptırılmadan düzenlenen iddianame, iade nedenleri arasına alındı.
Çocuk kapalı ceza infaz kurumları, eğitimevlerine ayrılma ve koşullu salıverilme hesabı.
Düzenleme çocuk tutukluların yanında çocuk hükümlüleri de açıkça kapsayacak şekilde değiştirildi; gruplandırmada suç türleri de ölçüt oldu.
Eğitimevine ayrılmada uzman katılımlı idare ve gözlem kurulu değerlendirmesi öngörüldü. Kasıtlı suçtan toplam üç yıl veya daha az, taksirli suçtan toplam beş yıl veya daha az hapis cezaları doğrudan eğitimevinde infaz edilir. Firar, yeni tutuklama ve belirli disiplin/güvenlik hâllerinde kapalı kuruma gönderme mümkündür.
Kasıtlı suçta ≤3 yıl, taksirli suçta ≤5 yıl
Belirli ağır suçlar hariç, hükümlünün on beş yaşını dolduruncaya kadar infaz kurumunda geçirdiği bir gün koşullu salıverilme hesabında iki gün sayılır. Kasten öldürme, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar, uyuşturucu ticareti ve suç örgütü kurma istisnadır.
İstisna dışındaki suçlarda 1 gün = 2 gün
6136 sayılı Kanun dışında kalan kesici, delici veya bereleyici aletler için yeni kabahat rejimi.
Kapsamdaki aletlerin ruhsatlı yerler dışında satışı ve sergilenmesi ile on sekiz yaşından küçüklere satılması, çocuklarca satın alınması veya taşınması yasaklandı. Temel idari para cezası 5.000 TL, sayı veya nitelik bakımından vahim hâlde 10.000 TL’dir; eşya kamuya geçirilir. İnternet ve mesafeli satışlar da kapsamdadır. Sanat, meslek veya eğitim için icra yerindeki gerekli kullanım istisnadır.
Satış yeri hükmü 1 Aralık 2026’da yürürlükte
Yönlendirme tedbirleri, acil sağlık koruması, bildirim, HAGB ve sosyal inceleme kuralları.
Ceza sorumluluğu olmayan adli süreçteki çocuklar için sosyal ve toplumsal hizmet, dijital risklerden korunma, kitap ve kütüphane, çevreye saygı ve çevre temizliği ile bağımlılık tedavisi ve rehabilitasyonu tedbirleri getirildi. Görev temelli tedbirler 20–300 saat, dijital tedbir 3 ay–2 yıl aralığındadır.
Beş yeni yönlendirme tedbiri
Kendisi veya başkaları için ciddi tehlike oluşturduğu değerlendirilen ve tedavi ihtiyacı uzman hekimce saptanan çocuk için 24 saatlik rapor ve başvuru, 48 saatlik sağlık kurulu raporu ve hâkim kararı takvimi düzenlendi. Hâkim yerin gizliliğine ve kişisel ilişkinin sınırlandırılmasına karar verebilir.
Çocuk hakkında kamu davası açılması, gerekli idari tedbirler için Aile ve Sosyal Hizmetler ile Millî Eğitim Bakanlıklarının il veya ilçe müdürlüklerine bildirilir.
Adli süreçteki çocuk hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilirse m.5/A’daki tedbirlerden biri veya birkaçı denetimli serbestlik tedbiri olarak uygulanır. Zarar azsa HAGB için zararın giderilmesi şartı aranmayabilir.
On beş yaşını doldurmamış çocuk hakkında sosyal inceleme zorunludur. On beş yaşını doldurmuş çocukta inceleme yaptırılmazsa gerekçesi iddianame veya kararda gösterilir.
15 yaş altı için sosyal inceleme zorunlu
Tedbirlerin uygulanmasında gerektiğinde kolluk yardımı istenebilir; merkezde Bakanlık, il ve ilçelerde vali ve kaymakam koordinasyonu düzenlendi. Tedbir gereklerine aykırı davranan ana, baba, vasi veya bakım ve gözetim sorumlusu hakkında çocuk hâkimince üç günden on güne kadar tazyik hapsi verilebilir.
Tedbire aykırılıkta 3–10 gün tazyik hapsi
“Suça sürüklenen çocuk” terminolojisinin değiştirilmesi ve kanunun zaman bakımından uygulanması.
Sosyal Hizmetler Kanunu, CMK ve Çocuk Koruma Kanununun çok sayıda hükmündeki “suça sürüklenen” ibareleri bağlama göre “adli süreçteki” veya “hakkında adli süreç yürütülen” şeklinde değiştirildi.
Kabahatler Kanununa eklenen m.43/C’nin ruhsatlı yerler dışındaki satış ve sergileme yasağı 1 Aralık 2026’da; diğer hükümler 18 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girer.
İki farklı yürürlük tarihi
Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut bir icra takibi süreciniz için bir avukattan profesyonel destek alabilirsiniz.
İletişime geçin